كنكور - كنكور ارشد - آخرين اخبار كنكور

اين مطلب مرتبط با بخش ۱ كتاب شيمي ۲ قسمت پرتو زائي مي باشد.

مي دانيم كه هسته برخي اتمها ناپايدار است وبه همين خاطر با گسيل پرتو راديو اكتيو تجزيه ميشود

اگر مقدار مشخصي از يك ماده پرتو زا را در نظر بگيريم مدت زمان را كه طول مي كشد تا نصف آن تجزيه شود زمان نيمه عمر آن ماده ناميده مي شود در جدول زير زمان نيمه عمر برخي ايزوتوپهاي پرتو زا آورده

شده است:

اتم	نيمه عمر	روش تجزيه
14c	۵۷۳۰ سال	گسيلβ
۲۳۵ u	108×1/7 سال	g & αگسيل
۲۳۸ u	10۹×۵۱/۴ سال	گسيل  α
۱۳3Xe	۲/۵ روز	گسيل g
222Rn	3تا ۶ روز

باستان شناسان از طريق بررسي ومقايسه مقدار ايزوتوپ(¹⁴c)موجود در

 يك نمونه شئي باستاني مي توانند قدمت ان را پيش بيني كنند.

در حقيقت ايزوتوپ پرتو زاي (¹⁴c)در بالاي جو از اثراشعه كيهاني بر( ¹⁴N)

 با سرعت ثابتي همواره در حال تشكيل شدن است:                                                                  

                                    ¹⁴N + ¹n  → ¹⁴c + ¹H

سرعت واپاشي ¹⁴c نيز ثابت است.اين كربن پس از تشكيل بلا فاصله

 با تبديل شدن به كربن دي اكسيدوارد سيكل كربن در طبيعت مي شود

 واز آنجا طي فرايند فتو سنتز جذ ب گياهان ميشود . در شكل زير

 سيكل كربن را در طبيعت مي بينيد:

جانوران اين گياه يا جانوران گياه خوار ديگر را مي خورند و  ¹⁴cوارد بدن آنها

مي شود اما وقتي مي ميرند ¹⁴c ديگر وارد بدن آنها نخواهد شد و ¹⁴c موجود

در بدن آنها با نيمه عمر ۵۷۳۰ سال به تجزيه ادامه مي دهد.

از مقايسه ي مقدار باقي مانده¹⁴c در نمونه ي شئ قديمي كه روزگاري زنده

بوده است با غلظت ¹⁴cدر اورگانيسم هاي زنده ي امروزي مي توان زمان مرگ

نمونه ي مورد نظر را معلوم كرد. به اين ترتيب قدمت آن را مشخص كرد.

البته فعاليت ¹⁴c بعد از چهار نيمه عمر آن قدر كم مي شود كه تشخيص آنها

توسط دستگاه هاي ردياب از تابش زمينه غير ممكن مي شود در نتيجه اين روش

تنها براي نمونه هايي كه قدمت آنهاكمتر از۲۰۰۰۰ سال است مناسب مي باشد.

لازم به يادآوري است كه اين روش فقط براي اشياء وابسته به موجودات زنده

 مناسب است. براي عمرسنجي اشياء غير وابسته به موجودات زنده  از ايزوتوپ هاي

عنصر هاي ديگر مثلا براي تخمين سن زمين از نيمه عمر ²³⁸U  استفاده مي شود.

منبع:سايت در باره شيمي